[Hình ảnh 3D] Cấu tạo bộ phận sinh dục nữ chi tiết nhất 2020

2533 Lượt xem | Được viết bởi: Hà Banana | Ngày đăng: 26 Tháng Tư, 2020

Cấu tạo bộ phận sinh dục nữ gồm có:

cấu tạo bộ phận sinh dục nữ
cấu tạo bộ phận sinh dục nữ

Cấu tạo bộ phận sinh dục nữ gồm có các bộ phận chính sau đây:

  • Buồng trứng, tạo ra noãn và hóc môn là progesterone và estrogen.
  • Tử cung là nơi trứng thụ tinh làm tổ và phát triển thành phôi và thai.
  • Âm đạo là để giao hợp.
  • Bộ phận sinh dục ngoài gồm gò mu và âm hộ.
  • Tuyến vú cũng được liệt vào cơ quan sinh sản nữ vì có nhiệm vụ sinh sản.

1. Buồng trứng

buồng trứng
quá trình hình thành buồng trứng

Là một tuyến có chức năng vừa nội tiết, ngoại tiết. Một phụ nữ có hai buồng trứng, hình hạt đậu với các đường kính 2x3x1 cm, màu hồng nhạt. Buồng trứng nằm ở thành bên của chậu hông trong hố buồng trứng.

  • Buồng trứng có hai mặt: Mặt trong liên quan với các tua của phểu vòi và các quai ruột, mặt ngoài liên quang thành hố chậu.
  • Hai bờ mạc treo buồng trứng ở trước: có mạc treo buồng trứng bám. Bờ tự do ở sau.
  • Hai đầu: Đầu vòi nơi bám của dây chằng treo buồng trứng.
  • Đầu tử cung: có dây chằng riêng buồng trứng bám.

3. Tử cung

tử cung
các bộ phận tử cung

Tử cung là một xoang rỗng ở thân hình tam giác gọi là buồng tử cung, thông thương với ống tử cung, ống này thông thương với âm đạo qua lỗ tử cung. Là nơi làm tổ của trứng đã thụ tinh và chữa thai là một xoang cơ rỗng, khẩu kính 6x4x2cm, hình nón cụt, đáy trên đỉnh dưới, có 3 phần: thân, cơ và cổ tử cung. Tư thế bình thường của cổ tử cung là tư thể gập ra trước (trục của thân và trục của cổ tạo một góc 1200 mở ra trước) và ngã ra trước (trục của thân tạo với trục âm đạo một góc 900 mở ra trước).

Vòi tử cung

Là một ống dẫn dài 10cm nằm ở bờ tự do của dây chằng rộng, đi từ buồng trứng đến tử cung. Vòi tử cung được nuôi dưỡng bởi các nhánh vòi của động mạch buồng trứng và của động mạch tử cung, nối nhau dọc bờ dưới của vòi. Người ta chia làm 4 đoạn.

  • Phần tử cung: Nằm trong thành tử cung thông với buồng tử cung bởi lỗ tử cung.
  • Eo vòi: Nối tiếp phần tử cung, là đoạn hẹp nhất của vòi trứng.
  • Bóng vòi: Tiếp có vòi, đoạn này phình to và dài, nơi xảy ra sự thụ tinh.
  • Phễu vòi: Loe ra như cái phễu có lỗ thông với ổ phúc mạc (lỗ bụng). Xung quanh lỗ bung phễu vòi có lỗ tua như ngón tay gọi là tua vòi, trong đó có tua dài nhất là tua buồng trứng dính vào buồng trứng. Nhờ các tua này khi rụng trứng, trứng được hứng vào phễu vòi.

Thân tử cung

  • Mặt trước dưới còn gọi là mặt bàng quang, áp vào mặt trên của bàng quang, ở đây phúc mạc tạo nên túi cùng bàng quang tử cung.
  • Mặt sau trên được đặt tên là mặt ruột, vì liên quan với ruột non và đại tràng sigma, ở đây phúc mạc tạo nên túi cùng tử cung trực tràng.
  • Hai mặt của tử cung liên tiếp phía trên bởi đáy tử cung và gặp nhau ở hai bên và tạo nên bờ phải và bờ trái, đây là chỗ bám của dây chằng rộng. Động mạch tử cung chạy song song với bờ tử cung trong hai lá của dây chằng rộng. Bờ và đáy tử cung gặp nhau ở góc bên, đây là nơi nối tiếp với vòi tử cung và là nơi bám của dây chằng tròn tử cung và dây chằng riêng buồng trứng.

Cổ tử cung

Có âm đạo bám vào theo một mặt phẳng từ trên xuống dưới ra trước chia cổ làm hai phần:

  • Phần trên âm đạo: Liên quan với mặt sau bàng quang ở trước dưới và trực tràng ở phía sau. Đối với bàng quang, cổ tử cung chỉ ngăn cách bằng tổ chức lỏng lẻo, còn với trực tràng có túi cùng tử cung trực tràng xen vào.
  • Phần âm đạo nhìn như một mỏm cá mè. Ở đinh mỏm là lỗ tử cung, lỗ được giới hạn phía trước, phía sau bằng mép trước và mép sau.

Eo tử cung

Là phần nối liền cổ và thân, bình thường không rõ, nhưng khi có thai thì eo phát triển nhanh và tạo thành đoạn dưới của tử cung. Âm đạo bám cổ tử cung tạo thành vòm âm đạo, là một túi bịt gồm 4 phần: Trước, sau, phải và trái, trong đó túi bịt sau là sâu nhất liên quan túi cùng trực tràng tử cung nên thường được sử dụng để thăm khám.

Các bộ phận nâng đỡ tử cung

Cấu tạo bộ phận sinh dục nữ giúp tử cung có được vị trí và tư thế bình thường, thì có dây chằng ngang cổ tử cung là một dải xơ cơ đi từ cổ tử cung và thanh bên âm đạo chạy bám vào thành bên của chậu hông. Ở bờ trên của dây chằng này có động mạch tử cung đi đến cổ tử cung, sau khi bắt chéo trước niệu quản.

  • Dây chằng tử cung cùng: Đi từ mặt sau cổ tử cung vòng quanh trực tràng để bám vào mặt trước xương cùng.
  • Dây chằng mu cổ tử cung: Đi từ mặt trước cổ tử cung đến mặt sau xương mu.
  • Dây chằng tròn: Đi từ góc bên của tử cung đến lỗ bẹn sâu qua ống bẹn bám tận ở môi lớn, dây chằng này giữ tử cung ở tư thế gập trước.
  • Dây chằng rộng: Gồm hai lá phúc mạc liên tiếp lên hai mặt tử cung, căng từ bờ bên tử cung và vòi tử cung đến thành bên chậu hông. Có hai mặt trước và sau, mặt sau có gắn mạc treo buồng trứng, có bốn bờ: bờ trên, tự do bọc lấy vòi tử cung, bờ trong bám lấy bờ bến của tử cung, bờ ngoài bám vào thành chậu, bờ dưới là đáy dây chằng rộng.

Ngoài các phương tiện trên, tử cung còn được giữ trong vị trí bởi đáy chậu, sự bền vững của đáy chậu phụ thuộc vào trung tâm gân của đáy chậu, cho nên, tổn thương trung tâm gân đáy chậu dễ đưa đến hiện tượng sa sinh dục.

4. Âm đạo

Âm đạo là ống cơ mạc đàn hồi dài 8 cm hướng xuống dưới ra trước hợp với cổ tử cung một góc 150 độ và tạo với mặt phẳng ngang một góc 70 độ. Có hai thành 1 thành trước và sau, hai bờ phải và trái, đầu trên bọc lấy cổ tử cung tạo thành vòm âm đạo.

âm đạo
lỗ âm đạo

Đầu dưới mở ra ngoài, ở tiền đình âm hộ, gọi là lỗ âm đạo, tại đây có màng trinh là một vành móng niêm mạc nhiều mạch máu, ở giữa có lỗ cho các chất tiết từ tử cung. Đôi khi không có lỗ trên màng trinh, trường hợp này gọi là màng trinh không thủng.

  • Phía trước âm đạo liên quan bàng quang ở trên và niệu đạo ở dưới.
  • Phía sau, liên quan với trực tràng và ống hậu môn.

5. Âm hộ

cấu tạo bộ phận sinh dục nữ âm hộ
bộ phận âm hộ

Âm hộ dùng để chỉ bộ phận sinh dục ngoài của nữ giới, âm hộ gồm có những thành phần sau:

  • Gò mu: Là chỗ gồ lên ở trước lỗ âm đạo và lỗ niệu đạo, gồm một lớp mỡ dày phủ bởi da và lông mu.
  • Môi lớn: Từ gò mu, hai mép da chạy ra sau và xuống dưới gọi là môi lớn, môi lớn tương tự như bìu ở nam giới, cấu tạo bởi mô mỡ, tuyến bả, tuyến mồ hôi và da che phủ có lông mu.
  • Môi bé: Bên trong môi lớn là hai nếp da mỏng hơn gọi là môi bé. Khác với môi lớn, môi bé không có lông mu, mỡ và tuyến mồ hôi, nhưng lại có tuyến bả. Mỗi bé tương tự như niệu đạo xốp ở nam giới.
  • Âm vật: Là một khối hình trụ, là tạng cương nằm ở góc trước của hai môi bé. Một bao da từ chỗ gặp nhau của hai môi bé gọi là mũ âm vật che một phần của âm vật, phần không được da che gọi là qui đầu âm vật tương tự như qui đầu dương vật, có thể cương lên dưới sự kích thích sinh dục.
  • Tiền đình: Vùng giữa hai môi bé gọi là tiền đình, trong đó có lỗ niệu đạo, lỗ âm đạo và chỗ đổ của các tuyến. Lỗ âm đạo chiếm phần lớn của tiền đình, che đậy bởi màng trinh. Trước lỗ âm đạo và sau âm vật là lỗ niệu đạo ngoài, hai bên có lỗ của tuyến cạnh niệu đạo, nằm trong thành niệu đạo và tiết ra chất nhầy, tương tự như tuyến tiền liệt ở nam giới. Hai bên lỗ âm đạo, giữa màng trinh và môi bé có lỗ tiết của tuyến tiền đình lớn, tương tự như tuyến hành niệu đạo ở nam giới, tiết ra chất nhầy trong quá trình giao hợp. Có nhiều tuyến tiền đình bé cũng đổ vào tiền đình.
  • Hành tiền đình: Là hai khối tạng cương dài, nằm sâu dưới môi bé. Trong khi giao hợp hành tiền đình căng lên, làm hẹp âm đạo, và ép chặt dương vật. Tương tự như vật xốp và hành xốp của nam giới.

6. Tuyến vú

Tuyến vú là các tuyến mồ hôi được biệt hoá, tiết ra sữa, nằm trên cơ ngực lớn và cơ răng trước, dính bằng mạc sâu là một tổ chức liên kết chắc chắn. Mỗi vú có một chỗ nhô lên, đậm màu, gọi là nhú vú hay đầu vú, trên đó có nhiều lỗ nhỏ của ống tiết sữa. Xung quanh nhú vú là quầng vú, là một vòng da sâm màu, có những cục nhỏ do các tuyến bã.

cấu tạo bộ phận sinh dục nữ tuyến vú
cấu tạo tuyến vú phụ nữ

Nhiều sợi mô liên kết gọi là dây chằng treo vú, đi từ da đến mạc sâu, bao chung quanh để nâng đỡ vú. Hệ thống dây chằng sẽ lỏng lẻo dần theo tuổi và các hoạt động thể dục. Tuyến vú gồm có 15 đến 20 thuỳ hay xoang, ngăn cách nhau bằng tổ chức mỡ. Chính khối lượng mỡ, chứ không phải tuyến sữa, quyết định kích thước của vú. Mỗi thuỳ của tuyến vú lại gồm nhiều tiểu thuỳ là những tuyến tiết sữa hình chùm, mỗi tuyến có mỗi ống tiết chạy hướng về nhú vú, trước khi mở ra ngoài, phình lên thành xoang sữa.

Mạch máu và thần kinh

Động mạch tử cung xuất phát từ động mạch chậu trong, chạy dọc xuống dưới đi đến đáy dây chằng rộng bắt chéo trước niệu quản ngang mức và cách cổ tử cung chừng 1,5cm. Động mạch chạy theo bờ bên tử cung cho đến góc bên và nối với động mạch buồng trứng. Thần kinh tử cung phát sinh từ đám rối thần kinh âm đạo.

Cấu tạo tử cung có ba lớp, kể từ ngoài vào trong:

  • Thanh mạc chính là lớp phúc mạc bao bọc mặt trước và mặt sau.
  • Lớp cơ, gồm có ba lớp là lớp ngoài, lớp giữa và lớp trong. Lớp giữa dày nhất đan chéo nhau gọi là cơ rối, lại có thêm nhiều mạch máu cho tử cung khi sinh nở.
  • Lớp trong cùng là lớp niêm mạc, thay đổi theo kỳ kinh.

Cấu tạo bộ phận sinh dục nữ đã cho thấy được sự phát triển và hoàn thiện về mặt cấu trúc bộ phận sinh dục và nhiệm vụ duy trì nòi giống của cơ quan sinh dục nữ giới. Từ đó nữ giới sẽ có cách bảo vệ tốt nhất cho sức khỏe nói chung và chức năng sinh sản nói riêng của mình.

Xem thêm: Cấu tạo bộ phận sinh dục nam